JAKICH PRODUKTÓW POWINNA UNIKAĆ CIĘŻARNA?

Dieta kobiety ciężarnej powinna pokrywać zapotrzebowanie na wszystkie niezbędne składniki odżywcze. Dlatego też dużą wagę przywiązuje się do urozmaicenia diety przyszłych matek. Ogólne zasady żywienia kobiet ciężarnych są zgodne z ogólnie przyjętymi wytycznymi prawidłowo zbilansowanej diety. Należy jednak podkreślić fakt, że żywność spożywana przez ciężarną powinna być bezpieczna dla zdrowia, ponieważ w tym czasie w organizmie kobiety zachodzą zmiany hormonalne, które mogą przyczyniać się do większej wrażliwości na zatrucia pokarmowe. Dobierając produkty należy wystrzegać się potencjalnych zanieczyszczeń żywności, zarówno biologicznych, jaki i chemicznych.

Ryby

Kobiety w ciąży i karmiące powinny unikać ryb zanieczyszczonych metalami ciężkimi, dioksynami czy PCB, czyli gatunków ryb drapieżnych oraz żyjących w zanieczyszczonych wodach. Do tej grupy zalicza się m.in. ryby żyjące w Morzu Bałtyckim, a także tuńczyka czy makrelę królewską. Należy wybierać ryby oceaniczne, takie jak łosoś, śledź, czy sardynka. Okazjonalnie należy spożywać ryby wędzone. Ryby powinny być poddane obróbce cieplnej.

Mleko i przetwory

Z uwagi na zagrożenie bakteriami chorobotwórczymi takimi jak Listeria monocytogenes, ciężarne powinny unikać spożycia mleka niepasteryzowanego i przygotowanych z niego serów. W diecie należy ograniczyć takie sery jak np. oscypek czy sery pleśniowe.

Surowe jaja, mięso, ryby i owoce morza

Surowe jaja mogą spowodować zatrucie Salmonellą, dlatego też potrawy z ich udziałem nie powinny znajdować się w jadłospisie ciężarnej. Surowe mięso może stanowić źródło takich bakterii chorobotwórczych jak Campylobacter, Listeria monocytogenes, czy Salmonnela. W czasie ciąży niewskazane jest także spożywanie surowych ryb i owoców morza (np. w sushi, ceviche). Produkty surowe mogą być także źródłem robaków obłych czy tasiemców.

Wątróbka

Wątroba jest bogatym źródłem witaminy A, której nadmiar może negatywnie wpływać na rozwój dziecka. Należy ograniczyc jej spożycie, szczególnie w przypadku suplementacji diety preparatem witaminowym, w którym obecna jest również witamina A.

Dodatki do żywności

Dane naukowe dotyczące stosowania słodzików w czasie ciąży są ograniczone. Dostępne wyniki nie wskazują jednak na zwiększone ryzyko toksyczności substancji słodzących. Zaleca się, aby kobiety ciężarne przestrzegały aktualnych poziomów ADI i raczej ograniczały ich spożycie.

W czasie ciąży niewskazane jest spożywanie produktów bogatych w glutaminian sodu (np. dania i zupy instant, kostki rosołowe, przyprawy i sosy „chińskie”), ponieważ może on negatywnie wpływać na rozwój układu nerwowego dziecka.

Warto również ograniczyć produkty barwione sztucznymi aromatami i konserwowane chemicznie (np. kolorowe napoje, słodycze).

Kwasy tłuszczowe typu trans

W diecie ciężarnej należy ograniczyć produkty, które mogłyby stanowić źródło izomerów trans, czyli przede wszystkim słodyczy i wyrobów cukierniczych, żywności typu fast food, twardych margaryn. Należy wybierać produkty, w składzie których tłuszcze przemyslowo utwardzane nie są obecne.

Alkohol

Dotychczas nie ustalono bezpiecznej dawki alkoholu, którą kobieta ciężarna mogłaby spożywać bez obaw na wpływ na rozwój dziecka.

Prawidłowe przechowywanie i przygotowywanie żywności

Kobiety ciężarne dużą uwagę powinny przywiązywać do higieny podczas przygotowywania i przechowywania żywności. Produkty spożywcze nie powinny być spożywane po dacie minimalnej trwałości czy przydatności do spożycia. Szczególną uwagę należy zwrócić na przechowywanie produktów suchych, które łatwo ulegają pleśnieniu, np. warzyw i owoców, a także orzechów i suszonych owoców, które mogą stanowić źródło niebezpiecznych aflatoksyn. Żywność powinna być świeża i najlepiej przygotowywana tuż przed spożyciem. Należy dopilnować odpowiednich warunków przechowywania gotowych potraw, aby zminimalizować ryzyko zatruć pokarmowych.


Wybrane piśmiennictwo:

  1. Bolesta M., Szostak-Węgierek D.: Żywienie kobiety podczas ciąży. Część I. Energia i makroskładniki. Żyw. Człow. Metab., 2009; 36
  2. Janakiraman V. Listeriosis in Pregnancy: Diagnosis, Treatment, and Prevention. Reviews in Obstetrics and Gynecology. 2008;1(4):179-185.
  3. Pope E, Koren G, Bozzo P. Sugar substitutes during pregnancy. Canadian Family Physician. 2014;60(11):1003-1005.
  4. Taylor M, Galanis E. Food safety during pregnancy. Canadian Family Physician. 2010;56(8):750-751.

 

PODOBNE ARTYKUŁY

Błonnik pokarmowy w profilaktyce i dietoterapii

BŁONNIK POKARMOWY W PROFILAKTYCE I DIETOTERAPII Konferencja Naukowo-Szkoleniowa „Błonnik pokarmowy w profilaktyce i dietoterapii”, odbyła się w Warszawie dnia 19 ...
Czytaj Dalej

Standardy postępowania dietetycznego w kardiologii – stanowisko PTD 2016

STANDARDY POSTĘPOWANIA DIETETYCZNEGO W KARDIOLOGII - STANOWISKO PTD 2016 Choroby układu sercowo-naczyniowego (ang. Cardiovascular Disease, CVD),  stanowią główną przyczynę zgonów, ...
Czytaj Dalej

Standardy leczenia dietetycznego otyłości prostej u osób dorosłych – Stanowisko PTD 2015

STANDARDY LECZENIA DIETETYCZNEGO OTYŁOŚCI PROSTEJ U OSÓB DOROSŁYCH - STANOWISKO PTD 2015 Polskie Towarzystwo Dietetyki zapoczątkowało publikację standardów leczenia dietetycznego ...
Czytaj Dalej

Kodeks etyki zawodowej dietetyka

KODEKS ETYKI ZAWODOWEJ DIETETYKA „Kodeks etyki zawodowej dietetyka Rzeczypospolitej Polskiej” został uchwalony przez Krajowy Zjazd Delegatów Polskiego Towarzystwa Dietetyki 20 ...
Czytaj Dalej

DIETETYK – profesjonalny doradca

DIETETYK - PROFESJONALNY DORADCA Dietetyk jest wykwalifikowanym specjalistą ochrony zdrowia, który posiada szeroką wiedzę w zakresie żywienia człowieka zdrowego i chorego. Poprzez ...
Czytaj Dalej

Czy jedzenie śniadań może pomagać w nauce?

CZY JEDZENIE ŚNIADAŃ MOŻE POMAGAĆ W NAUCE? Śniadanie jako pierwszy, i za wielu dietetyków uważany jako najważniejszy posiłek w ciągu dnia, dostarcza energii ...
Czytaj Dalej

Witamina B12

WITAMINA B12 Witamina B12 znana jest również pod nazwą kobalamina. Zaliczana jest do witamin z grupy B, które są rozpuszczalne w wodzie ...
Czytaj Dalej

Dieta cud, czyli marzenie każdej kobiety

DIETA CUD, CZYLI MARZENIE KAŻDEJ KOBIETY Media co jakiś czas przedstawiają nowe metody na zrzucenie zbędnych kilogramów bez wysiłku. “Jesz ...
Czytaj Dalej

Czy można jeść po godzinie 18?

CZY MOŻNA JEŚĆ PO GODZINIE 18? Mówi się „śniadanie zjedz sam, obiadem podziel się z przyjacielem, a kolację oddaj wrogowi” oraz „śniadanie ...
Czytaj Dalej

Czy ziemniaki tuczą?

CZY ZIEMNIAKI TUCZĄ? Z punktu widzenia żywieniowca, ziemniaki nie są zaliczane do grupy warzyw. Wynika to z faktu, że bogate są ...
Czytaj Dalej

Nadmiar soli w diecie

NADMIAR SOLI W DIECIE Sól, a w zasadzie sód potrzebny jest człowiekowi m.in. do utrzymania odpowiedniego ciśnienia krwi. W dużym uproszczeniu: ...
Czytaj Dalej

Jak wygrać z monotonią w diecie?

JAK WYGRAĆ Z MONOTONIĄ W DIECIE? Każdy miewa czasem problem z pomysłem na obiad lub śniadanie. Codziennie powtarzające się kanapki z żółtym ...
Czytaj Dalej